De vreemde windstreken van Amsterdam (vervolg)

Neem Zuidoost. Qua ligging klopt dat niet helemaal, maar vreemder is het gebrek aan consistente terminologie. Wie Zuidoost zegt moet ook Noordoost, Noordwest en Zuidwest zeggen. De kaart van de hoofdstad vertoont in die windstreken geen jammerlijk lege plekken. Ten noordwesten ligt nu echter ‘Westpoort’. Een zelfstandig naamwoord dat een functie (poort) aanduidt – waarschijnlijk de stadsentree vanuit de haven. Of is het (het Engelse port betekent ‘haven’) een woordgrapje? …

Stadsdelen met windstreken: Stedelijke ordening Amsterdam lijkt in een café tot stand gekomen

Oost ligt helemaal niet zo oostelijk in de stad. Ook andere stadsdelen hebben hun geografische eigenaardigheden. Wie denkt dat Zuid het meest zuidelijke puntje heeft raadt het al. Zuidóóst heeft in de buurt van het AMC een meer dan 5 kilometer zuidelijker puntje. Het Vondelpark, altijd in één adem met Zuid genoemd, ligt westelijker dan het Westerpark, dat toch hét park van West is. 

Een windmolenwijzer voor de kiezer graag

‘De gemeenteraadsverkiezingen van woensdag 16 maart lijken een moment om de wens van omwonenden te peilen. Maar wie de programma’s van de grootste partijen in de Stopera erop naleest, wordt weinig wijzer. GroenLinks zette de molens afgelopen vier jaar geestdriftig op de kaart, maar in het verkiezingsprogramma van de partij, warempel, bijna geen woord erover. Binnen het duurzaamheidschapiter van GroenLinks is het W-woord als één van de zeventien punten weggestopt. ‘Waar dat verantwoord kan, zet Amsterdam windmolens neer om extra windenergie op te wekken.’ Cryptisch taalgebruik om stemmenverlies te beperken, lijkt het….’

Wilde actie tegen parkeren in Schellingwoude. ‘Is het de natuurbeschermers alleen om de natuur te doen?’

‘Maar is het de natuurbeschermers alleen om de natuur te doen? Of verzetten zij zich tegen de veranderende stad? Deze verlaten plek was altijd het einde van de wereld, nu staat het er vol geparkeerde auto’s. Confronterend. Schellingwoude is niet langer een vergeten vissersdorp in een uithoek, maar een wijk binnen de Ring A10. Op het naburige Zeeburgereiland verrijst een van de grootste nieuwbouwwijken van Amsterdam.’

Kabelbaan of brug over het IJ? ‘De nooit gebouwde brug heeft nu al last van metaalmoeheid’

‘In Oost, op de kop van Java-eiland – waar de brug in de plannen van vier jaar geleden zou aanlanden – brak nimby-protest uit. Het zojuist geopende Hotel Jakarta trok samen met een klein straatje bewoners ten strijde. Een fietsbrug voor je deur, te druk. Jakarta en de bewoners van Java-eiland waren even vergeten hoe rijk hun schiereilandje is bedeeld: een paar duizend woningen en maar liefst twee vaste bruggen. Hun overburen in Noord zijn met 100.000, maar wachten al 180 jaar op één zo’n brug.’

Hoe Fountainhead een Steltlopertje werd. ‘Niks mis met dat gebouw, maar het is een allemansvriend’

‘In de jaren dat ik op Borneo-eiland woonde, was het nog een hobbelig voetbalveldje. Daar aan de Ertshaven moest het architectonisch sluitstuk én klapstuk van de buurt komen. Maar omwonenden plakten posters op de ramen met Stop Fountainhead! Een boosaardig wolkenkrabbertje met graaihandjes, een krachtig beeld. Voor het eerst zag ik hoe buurtbewoners een voor hen ongewenste stedelijke ontwikkeling in een kapitalistisch frame plaatsten.’

‘Hop dames, wegwezen!’ Dilemma’s rond openbaar groen: Wat is de gedragscode, nu steeds meer stedelingen dezelfde vierkante meters willen gebruiken?

‘Er is hooguit plaats voor wat verenigingen die het groen laagfrequent en enkelvoudig gebruiken. In de steeds drukkere stad is dat monofunctionele gebruik niet meer van deze tijd – behalve op een begraafplaats. In Oost zag je de verandering voor het eerst. Alweer een jaar of twintig geleden werd Sportpark Middenmeer gecombineerd met een woonwijk. Radioweg, Middenmeerpad en Wembleylaan kregen een doorgangsfunctie.’